Budizm'de yer alan “Sekiz Aşamalı Yol" günlük hayatta gerçekten uygulanabilir mi, yoksa sadece manevî bir ideal mi?

Uygulanabilir ama kusursuz hâliyle değil. Sekiz Aşamalı Yol günlük hayat için yazılmış bir yapılacaklar listesi değil neticede en sade haliyle bir pusula. Her an böyle olmalıyım baskısı kurmak için değil, fark ettiğinde yönünü düzeltmen için belirlenmiş olma ihtimali var.

Doğru düşünce, doğru söz, doğru davranış kimsenin yüzde yüz uyguladığı şeyler değil mesela.
Ama ne yapıyor? İnsanı otomatik tepkilerden korumaya yardımcı oluyor..
Öfkelendiğinde hemen savunmaya geçip bağırmak yerine durup düşünme sağlıyor,
yaptığın şeyin sana ya da başkasına zarar verip vermediğini sorduruyor. Budizm de bunu zaten söylüyor. “Aydınlandın mı bitti” demiyor, “fark ettin mi yoldasın” diyor.

Asıl amaç sinirlenmemek değil, sinirlendiğini fark edebilmek.

Doğruların ilk dördünü alsak gerek toplum gerekte ülke olarak parmakla gösteriliriz sanırım.

Kişisel olarak bütününü bir arada görmesek de birey olarak bir çoğunu uygulamaya çalışıyoruz.