Kararlarımızda Çevrenin Etkisinin Ne Denli Önemli Olduğunu Kanıtlayan Asch Deneyi

Solomon Asch bir sosyal psikolog ve yaptığı deney ile çevrenin üzerimizdeki etkisini çok net bir biçimde göstermiştir.

Asch'ten önce Sherif de bir deney yaptı ancak bu deneyde nesne belirsiz olduğu için Asch nesnelliği çok kesin olan nesneyle ikinci bir deney yaptı.

İnsanların varmak istedikleri karar net ise, diğer insanların ne söylediği bizi etkiler miydi?

Bu deneyde 7-9 kişilik gruplar bir masa etrafında toplanmıştı, kendilerine 2 kart gösterildi. İlk kartta tek bir çizgi vardı, ikincisinde ise boyutları farklı 3 çizgi. İlk karttaki çizginin boyu ikinci kartta hangi çizgiye denk geliyor diye deneklere soruldu. 2 aşamada yapıldı bu deney, ilkinde denekler cevaplarını kapalı olarak sundu, ikincisinde ise sesli bir şekilde dile getirdiler.

Kapalı cevapta, yani cevabı kağıda yazdıkları aşamada herkes doğru cevabı buldu. İkinci aşamada ise durum değişiyordu, çünkü bu sefer grubun içerisinde sadece tek bir kişi denekti, diğerleri ise Asch'in ayarladığı oyuncular. Burada gerçek denek her zaman son cevabı vermiştir.

İşbirlikçi/sahte denekler ilk soruda doğru cevabı vermişler, ancak daha sonra ağız birliği ederek yanlış cevabı söylemeye başlamışlardı, yukarıdaki kartta doğru cevabın B olduğu aşikar iken sahte denekler A demiştir.

Gizli cevap koşulunda hiç yanlış yokken, açık cevapta deneklerin %30'u işbirlikçilerin cevabına uymuş ve yanlış maddeyi söylemişlerdir. Yani doğru cevabı görseler bile çoğunluğa uyma ihtiyacı hissetmişlerdir. Peki neden?

İnsanlar sosyal onaya ihtiyaç duyarlar.

İnsan toplumsal bir varlıktır ve grup içinde olmaya güdülüdürler. Gruptan gelecek desteğe ve ilgiye ihtiyaçları vardır. Yukarıdaki deneyde gördüğümüz gibi çoğunluğun kararı yanlış olsa bile, kişiler gruba uygun olduklarını göstermek için ve gruptaki diğer kişilere ters düşmemek için o grubun kurallarına uyabilirler.

Bireylerin kendine güveninin az olması, uyma davranışını ortaya çıkarabilir.

Doğruya ulaşma çabası içinde kendi yeteneklerine güvenemeyen kişiler diğerlerine bakmayı ve yanlış da olsa onlara uymayı tercih edebilirler.

Grup çok çekici ise bireyler o gruba uyabilirler.

Okulun popüler grubuna girmek için hiç sevmediği halde sigaraya başlayan kişileri buna örnek verebiliriz. İnsanlarda çekici, ünlü gruplara girme ve onlara bağlı kalma isteği gözlemlenmiştir.

Deneyin videosunu da buraya bırakıyorum, isteyen kişilerin yüz ifadelerini, yanlış cevabı nasıl verdiklerini inceleyebilir.



7|3
916

En İyi Erkek Görüşü

  • Toplumsal baskı ve sürü psikolojisi, bireyi silikleştiriyor.

    Bireyler, toplumsal onaya ya da onaylanmaya ihtiyaç duymadan,
    kendi fikirlerini ifade edebilmeli.

    Çağlar boyunca, bilim insanları, filozoflar,
    canları uğruna, doğru bildiklerinden şaşmamışlar.
    Örnek almamız gerekenler, o insanlar bence.

    3|0
    0|0

En İyi Kız Görüşü

  • Tam bir sürü psikolojisi. En çok doğu toplumlarında rastlanıyor bu psikolojiye çünkü işin içine din, gelenek vs de girince ortaya sağlıklı düşünemeyen bağımlı bireyler çıkıyor. Sitemizde bile varlar. Sürü psikolojisi o kadar hastalıklı bir hale gelmiş ki farklı bir fikre bile tahammülleri yok.

    Ah o deneyde ben olacaktım ki :)

    İlgiyle okudum, emeğine sağlık. Editörlüğün hayırlı olsun. :)

    1|0
    0|1
    • Ailesinde, toplumunda böyle gördü diye istemediği halde namus cinayeti işleyen abiler, kardeşler var; doğru olanın bu olmadığını bildikleri halde ya aileden dışlanmamak için ya da ne yazık ki sıradaki öldürülecek olanın kendileri olmaması için cinayet işleniyor.

      Çok teşekkür ederim :)

    • O da ayrı bir zavallılık.

      Rica ederim :)

Senin görüşün nedir?

0/2000

Gönder

Erkekler Ne Diyor 15

Kızlar Ne Diyor 8

  • Çok güzel yazmışsın, editörlüğün de hayırlı uğurlu olsun :) Yakıştı ;)

    1|0
    0|0
  • Ne kadar ilginç ya.
    Maymunlarda da buna benzer bir denek yapılmıştı. Onu hatırlattı.
    Ellerine sağlık.

    1|0
    0|0
    • Onu bilmiyorum sanırım, merak ettim ama araştırırım. Teşekkürler :)

    • Yüksekte olan muza ulaşmaya çalışan maymunlar vardı. İlk maymunlar almak istedikleri zaman direk elektrik ile uzaklaşıyordu. Tam ayrıntı hatırlamıyorum 😕

  • Bunu gormustum. Ben kendi kendime karar almaktan yanayim gruba uymak bana cazip gelmiyor

    1|0
    0|0
  • güzel olmuş
    burada anlatılan duruma halk arasında eziklik ilgi budalalığı ve şahsiyetsizlik deniyor.
    artı

    1|0
    0|0
  • Bu kaçınılmaz bir durum mu?
    Kendinden emin biri yine topluma ayak mi uydurur

    1|0
    0|0
    • Kaçınılmaz bir durum değil elbette, öyle olsa %30 uyma davranışı yerine çok daha büyük yüzdeler elde edilirdi.

    • Hepsini Göster
    • Deneyde güvensizlikten değil aslında, gördüğü şey belli, gruptan dislanmamak adına veriyorlar yanlış cevabı. Videoyu uzun süre önce izlemiştim bu videoda var mı bilmiyorum ama sadece tek bir kişi bile doğru cevabı verse asıl denek de doğru cevabı veriyor, sonra bakisip gülüşüyorlardi hatta :)

      Yine de sordugun soruya bakarsak, bu tip sosyal olaylarda "kaçınılmaz" diye bir şey olduğunu düşünmüyorum, ama yüksek bir ihtimali olabilir belki :)

    • Bundan da güvensizlik çıkmasın zaten 😁

  • Güzel olmuş :)

    1|0
    0|0
  • Merhaba Asiye hoca 😂😂

    1|0
    0|0
  • Süper olmuş

    1|0
    0|0
Yükleniyor...